Sık tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları
Son gözden geçirme: Kasım 2026
Kısaca
Altı ayda iki veya bir yılda üç ve daha fazla idrar yolu enfeksiyonu geçirmek tekrarlayan enfeksiyon sayılır. Çoğu kişide ciddi bir yapısal sorun yoktur, ancak kolaylaştırıcı nedenler araştırılır. Korunmada önce antibiyotik dışı yöntemler denenir.
Nedir?
Özellikle kadınlarda sık görülür. Cinsel ilişki, menopoz sonrası östrojen azalması, az sıvı alımı, kabızlık, şeker hastalığı, taş ve mesanenin tam boşalamaması tekrarı kolaylaştırır. Erkeklerde prostatla ilgili nedenler ön plandadır.
Nasıl değerlendirilir?
- Her atakta idrar kültürü: gerçekten enfeksiyon olup olmadığını ve doğru antibiyotiği gösterir
- Ultrason ve işeme sonrası kalan idrarın ölçülmesi
- Kan şekeri
- Gerekli görülen kişilerde sistoskopi veya tomografi
Korunma ve tedavi
İlk adım günlük alışkanlıkların düzenlenmesidir. Az su içen kadınlarda günlük su miktarını artırmanın atak sayısını azalttığı gösterilmiştir.
Menopoz sonrası kadınlarda vajinal yoldan kullanılan düşük doz östrojen etkili bir korunma yöntemidir. Bağışıklığı destekleyen ağızdan alınan bakteri özütleri ve idrarı antiseptik hale getiren bazı ilaçlar da kullanılabilir. Kızılcık ve D-mannoz gibi ürünlerin yararı sınırlıdır.
Bu yöntemler yeterli olmazsa hekiminiz belirli bir süre düşük dozlu ya da yalnızca ilişki sonrası alınan koruyucu antibiyotik önerebilir. Bazı hastalara belirtiler başladığında kendi başlayabilecekleri hazır bir tedavi planı verilir.
Evde neler yapabilirsiniz?
- Günde en az 1,5-2 litre su için.
- İdrarınızı tutmayın, ilişkiden sonra idrara çıkın.
- Sperm öldürücü (spermisit) içeren korunma yöntemlerinden kaçının.
- Kabızlığı tedavi edin.
- Belirtisiz dönemde "kontrol amaçlı" kültür yaptırıp antibiyotik kullanmayın; yakınma yoksa idrarda bakteri çıkması çoğu zaman tedavi gerektirmez.
Ne zaman acile başvurmalı?
- Ateş, titreme ve yan ağrısı varsa
- Gebeyseniz
- İdrar yapamıyorsanız
- İdrarda gözle görülen kan varsa
Acil durumda 112'yi arayın.
Doktorunuza sorabilecekleriniz
Muayeneye giderken bu listeyi yazdırabilir veya ekran görüntüsünü alabilirsiniz.
- 1Enfeksiyonlarımın altında yatan bir neden var mı?
- 2Antibiyotik dışı hangi korunma yöntemi bana uygun?
- 3Belirtiler başladığında ne yapmalıyım, hemen ilaç mı başlamalıyım?
- 4Koruyucu antibiyotik gerekirse ne kadar sürer?
Bu sayfa genel bilgi verir; kişisel durumunuz için muayene ve hekiminizin değerlendirmesi gereklidir. Herhangi bir ilacı başlamadan, bırakmadan veya dozunu değiştirmeden önce hekiminize danışın.